ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΦΛΕΡΤ ΤΗΣ ΣΤΑΖΙ ΣΤΗ ΜΕΡΚΕΛ

Με τη συμπλήρωση 20 ετών από την πτώση του Τείχους του Βερολίνου που έμεινε στην Ιστορία ως Τείχος της Ντροπής, η Ανγκελα Μέρκελ , η καγκελάριος της ενοποιημένης σήμερα Γερμανίας, αποφάσισε να μιλήσει, για πρώτη φορά, για τα χρόνια της νιότης της, τα χρόνια πού έδειχναν ότι θα γινόταν άλλη, τα χρόνια του υπαρκτού σοσιαλισμού...

Η κυρία Μέρκελ μίλησε για την καθημερινή ζωή στη Λαοκρατική Δημοκρατία της Γερμανίας, την Ανατολική Γερμανία του αλήστου μνήμης Εριχ Χόνεκερ. Την εποχή της δικτατορίας όχι του ενός, αλλά της μιας και πανταχού παρούσας μυστικής αστυνομίας, της περιβόητης Στάζι, που βασιζόταν στους καταδότες προκειμένου να εκπληρώσει το εθνικό καθήκον της, δηλαδή τη θωράκιση του καθεστώτος.

Πολλά άπλυτα της Στάζι βγαίνουν στα φόρα εδώ και δύο δεκαετίες. Σε εκπομπή του κρατικού καναλιού Αrd η γερμανίδα καγκελάριος αποκάλυψε ότι κάποιοι χαφιέδες την είχαν πλησιάσει για να της προτείνουν να συνεργασθεί. Να γίνει δηλαδή και αυτή μία από τους δεκάδες χιλιάδες πράκτορες-καταδότες που εργάζονταν για τη μυστική αστυνομία σε τακτική βάση ή συνεργάζονταν περιστασιακά.

Ηταν η εποχή που, έχοντας ολοκληρώσει τις σπουδές της, προσπαθούσε να θέσει τις βάσεις μιας επαγγελματικής σταδιοδρομίας στο πανεπιστήμιο. «Επέλεξα την επιστήμη επειδή δεν θα ήμουν υποχρεωμένη να κάνω πολλούς συμβιβασμούς» είπε. Προφανώς ο υπαρκτός σοσιαλισμός δεν την ενέπνεε και γι΄ αυτό άλλωστε σπούδασε Φυσική « επειδή στη Φυσική είναι πολύ δύσκολο να παραχαραχθεί η αλήθεια».

Π ερί τα τέλη της δεκαετίας του 1970, υπέβαλε αίτηση προκειμένου να εργασθεί ως φυσικός στο Τεχνικό Πανεπιστήμιο του Ιλμενάου. Μετά την καθιερωμένη συνέντευξη, την οδήγησαν σε ένα γραφείο όπου νόμιζε ότι θα κατέθετε τα χαρτιά της. Προς μεγάλη της έκπληξη όμως είδε να την περιμένει εκεί ένας «στρατολόγος» της Στάζι, ο οποίος της μίλησε ανοιχτά, προτείνοντάς της συνεργασία με τη μυστική αστυνομία.

Παρά το νεαρόν της ηλικίας της, η Ανγκελα είχε από καιρό προετοιμασθεί ψυχολογικά για μια τέτοια συνάντηση. Και είχε έτοιμη την απάντηση. « Χωρίς τον παραμικρό δισταγμό τού είπα ότι είμαι ακατάλληλη για μια τόσο εμπιστευτική θέση, επειδή ξεχνιέμαι και πολύ δύσκολα κρατάω μυστικά». Μετά το ατράνταχτο αυτό επιχείρημα, η Στάζι την άφησε ήσυχη και, φυσικά, δεν πήρε ούτε τη θέση στο πανεπιστήμιο. Ηταν γραφτό της να γίνει πολιτικός, και η πρώτη καγκελάριος γέννημα και θρέμμα της Ανατολικής Γερμανίας, όπου πέρασε όλα τα χρόνια της νιότης της.

Γεννημένη στο Αμβούργο, το 1954, ήταν μόλις δύο μηνών όταν ο πατέρας της, ένας λουθηρανός πάστορας, πήρε μετάθεση για μια μικρή πόλη στην κομμουνιστική Ανατολική Γερμανία. Η Μέρκελ μεγάλωσε σε αγροτική περιοχή έξω από το Βερολίνο. Από μικρή, είχε μεγάλο ταλέντο στα μαθηματικά, στις επιστήμες και στις γλώσσες.

Είχε μάθει πολύ νωρίς τι σημαίνει αυταρχικό καθεστώς, πώς παραβιάζεται η ανθρώπινη αξιοπρέπεια και πώς καταστρέφονται ανθρώπινες ζωές για ασήμαντους λόγους. Δεν της έλειπε το χιούμορ, αλλά ούτε και το θάρρος. Η ίδια και οι φίλες της είχαν επινοήσει ένα παιχνίδι, κάθε φορά που κάθονταν σε καφέ ή σε εστιατόριο. Γνωρίζοντας ότι παντού υπήρχαν κρυμμένα μικρόφωνα για να παρακολουθείται ο κόσμος, χτυπούσαν τη λάμπα ή το ανθοδοχείο στο τραπέζι τους και η Ανγκελα έλεγε με ύφος φιλικό, απευθυνόμενη στους αόρατους πράκτορες: «Παιδιά, ώ ρα να αρχίσετε την ηχογράφηση...». Και το απόφθεγμά της: «Το κλειδί ήταν να μην αφήσεις τους ανθρώπους της Στάζι να σε τρελάνουν».

Η σκέψη μιας απόδρασης στη Δύση τής περνούσε από το μυαλό, αλλά ποτέ δεν τόλμησε να την πραγματοποιήσει. Ηταν το μυστήριο της διαβίωσης στην απέναντι πλευρά που τη συγκρατούσε. Το 1986, ως ενήλικος πλέον, είχε κάνει το πρώτο της ταξίδι στην τότε Δυτική Γερμανία, αλλά φρόντισε να γυρίσει πίσω: «Μου καρφώνονταν στο μυαλό απλά προβλήματα της καθημερινότητας. Αφελέστατα αναρωτιόμουν τότε:μα μπορεί μια γυναίκα να διανυκτερεύσει μόνη της σε ξενοδοχείο;».

«Το κορίτσι του Κολ» που έγινε «πατροκτόνος»
Λίγες καριέρες στην πολιτική ήταν τόσο ανελέητα ανοδικές όσο η δική της. Η κόρη του πάστορα από την Ανατολική Γερμανία μπήκε στο Χριστιανοδημοκρατικό Κόμμα δύο μήνες πριν από την επανένωση, το 1990. Τρεις μήνες αργότερα είχε γίνει«το κορίτσι του Χέλμουτ Κολ» και υπουργός στην κυβέρνησή του- της έδωσε το χαρτοφυλάκιο για τα γυναικεία θέματα και τη νεολαία. Το 1994 έγινε υπουργός Περιβάλλοντος και το 2000 ηγέτις του CDU.

Η συνεσταλμένη φυσικός από το ανατολικό Βερολίνο δεν είχε ασχοληθεί με την πολιτική πριν από τα γεγονότα του 1989. Μπήκε στο κόμμα μετά την πτώση του Τείχους, το 1990, τότε που ο Χέλμουτ Κολ ήθελε να δώσει στο CDU ένα πιο νεανικό και πιο « ανατολικό» πρόσωπο. Μεθοδική, δραστήρια και αποτελεσματική, έγινε γρήγορα «το κορίτσι του Κολ» (ο « αιώνιος καγκελάριος» τη φώναζε «mein madchen», δηλαδή «το κορίτσι μου» ).

«Το κορίτσι του» δεν δίστασε να τον αποτελειώσει, όταν ο Κολ βρέθηκε στη δίνη του σκανδάλου με τις παράνομες χρηματοδοτήσεις του CDU, στα τέλη της δεκαετίας του ΄90. Με σειρά άρθρων σε εφημερίδες, η φράου Μέρκελ επέμεινε για «καθαρές λύσεις», απαιτώντας να βγει η αλήθεια στο φως και να μπει το CDU σε νέα εποχή, χωρίς τα «παλιά άλογα».

Αφού έδωσε το φιλί του θανάτου στον μέντορά της, η Ανγκελα Μέρκελ μεθόδευσε προσεκτικά τις κινήσεις της. Πριν από το κρίσιμο συνέδριο του κόμματος, άκουσε προσεκτικά τον σφυγμό της βάσης για πολλές εβδομάδες.

Επειτα από τόσα χρόνια στην εξουσία, και το σκάνδαλο με τα « μαύρα ταμεία», το κόμμα ήθελε ανανέωση, σε πρόσωπα και ιδέες. Στο συνέδριο, όσοι προβάλλονταν ως πιθανοί της αντίπαλοι άρχισαν να αποσύρουν, ο ένας μετά τον άλλο, την υποψηφιότητά τους. Η αποδοχή της Μέρκελ από τη βάση ανάγκασε τους «βαρόνους» του CDU να συμφιλιωθούν με την ιδέα μιας γυναίκας προέδρου.

Τελικά η επίσημη ανακοίνωση έγινε ομόφωνα, σχεδόν με ανακούφιση, από το κόμμα, και η Μέρκελ κέρδισε ένα αξίωμα το οποίο κατείχαν «ιερά τέρατα» της μεταπολεμικής Γερμανίας, όπως ο Κόνραντ Αντενάουερ, ο Λούντβιχ Ερχαρντ και ο Χέλμουτ Κολ.

Παρά τη νίκη της τέτοια ήταν η αντίδραση στην αρχή, που στις εκλογές του 2002 υποψήφιος του CDU για την καγκελαρία ήταν πάλι ένας άνδρας, ο Εντμουντ Στόιμπερ, ηγέτης του αδελφού CSU και πρωθυπουργός της Βαυαρίας. Ο δικός της δρόμος άνοιξε πραγματικά μόνο μετά τη δική του ήττα.

Παρά τα όσα λέγονται για μία «νέα Θάτσερ» , η Ανγκελα Μέρκελ ανήκει στη μετριοπαθή πτέρυγα του CDU. Είναι φιλελεύθερη στην οικονομία και φιλονατοϊκή, αλλά πιο ευαίσθητη στις κοινωνικές ανάγκες, και αναγκαστικά έτοιμη για συμβιβασμούς με τους Σοσιαλδημοκράτες. Για ένα πράγμα εμφανίζεται αμετάπειστη: λέει ότι η ένταξη της Τουρκίας στην ΕΕ θα προκαλέσει υπερβολικές πολιτισμικές και οικονομικές εντάσεις στην Ενωση, και ζητεί «προνομιακή σχέση» και όχι πλήρη ένταξη για την Αγκυρα. Πηγή: http://www.tovima.gr